Müasir dünyada internetin ictimai əhvali-ruhiyyəyə təsiri bir çox ölkələrin yerli hakimiyyət orqanları tərəfindən arzuolunmaz hesab edilən məzmunu bloklayan onlayn senzura mexanizmlərini tətbiq etməsinə səbəb olub. ABŞ hakimiyyəti Avropada və digər bölgələrdəki istifadəçilərə bu cür məhdudiyyətləri aradan qaldırmağa imkan verəcək onlayn portal yaratmağı düşünür.
NUHÇIXAN “Reuters” agentliyinin məlumatına istinadla xəbər verir ki, portal ABŞ Dövlət Departamenti tərəfindən hazırlanır.
Resursun “freedom.gov” domenində yerləşdirilməsi və istifadəçilərin öz internetini ABŞ trafiki kimi gizlətməsinə imkan veriləcəyi gözlənilir. Mənbələrə görə, ABŞ tərəfinin xidmət istifadəçilərinin fəaliyyətini izləmək planı yoxdur.
Layihənin əvvəlcə Münxen Təhlükəsizlik Konfransında elan edilməsi planlaşdırılırdı, lakin təqdimat təxirə salındı. Qeyd olunur ki, təşəbbüsün həyata keçirilməsi siyasi maneələrlə üzləşə bilər. Xüsusilə, ABŞ Avropa tərəfdaşları ilə münasibətlərinin daha da pisləşməsindən qorxur, çünki belə bir vasitənin tətbiqi digər dövlətlərin daxili informasiya siyasətinə müdaxilə kimi qəbul edilə bilər. Bundan əlavə, belə bir addım rəsmi olaraq xaricdə vətəndaş itaətsizliyini təşviq etmək kimi qiymətləndiriləcək.
İnternet məzmununun tənzimlənməsi üçün Avropa mexanizmləri nasist təbliğatının, nifrətə təhrikin, əcnəbilərə və milli azlıqlara qarşı ayrı-seçkiliyin qarşısını almağa yönəlib. ABŞ hakimiyyəti Avropadakı mövcud yanaşmaları tənqid edir, zərərli məzmunla mübarizə bəhanəsi ilə bəzi hökumətlərin siyasi rəqiblərə təzyiq göstərmək üçün senzuradan istifadə etdiyinə inanır. Həmçinin qeyd olunur ki, ABŞ-ə görə, rəqəmsal bazarları tənzimləyən Aİ və Böyük Britaniya qanunları söz azadlığını məhdudlaşdıra bilər.
ABŞ Prezidenti Donald Trampın Aİ-nin hazırkı miqrasiya siyasətinə qarşı çıxdığı və Avropa işlərinə siyasi təsir göstərmək niyyətində olduğu bildirilir. Avropa tənzimləyiciləri Amerika internet platformalarından yerli istifadəçilər üçün xoşagəlməz hesab edilən məzmunu silməyi tələb edir və bu tələblərə əməl etməməyə görə yüksək cərimələr tətbiq olunur. Vaşinqton bu cür tədbirlərin Amerika bizneslərinin regiondakı maraqlarına zərər verdiyinə inanır.
Mənbələrə görə, əvvəllər ABŞ hökumətinin səmərəliliyini artırmaq üçün layihələrdə iştirak edən İlon Maskın komandasının müəyyən üzvləri bu təşəbbüsün hazırlanmasında iştirak edirlər. Avropa siyasətçiləri ümumiyyətlə belə bir portalın istifadəyə verilməsinə şübhə ilə yanaşırlar.
Qeyd edilir ki, “freedom.gov” domeni bu il yanvarın 12-də qeydiyyata alınıb. Hazırda saytda giriş forması və şüardan başqa heç bir funksional məzmun yoxdur. Donald Trampın hakimiyyətə qayıtmasından əvvəl ABŞ digər ölkələrdəki istifadəçilərə informasiyaya çıxışla bağlı regional məhdudiyyətləri aşmağa kömək edən kommersiya VPN xidmətlərinə maliyyə dəstəyi göstərib. Bu baxımdan, yeni təşəbbüs prinsip etibarilə yeni texniki həllər təklif etməyə bilər.
