Avropada qazın qiyməti 2022-ci ildən bəri ilk dəfə 90 avronu keçib
Avropada təbii qaz qiymətləri təxminən 4 ildə ilk dəfə 90 avrodan yuxarı qalxıb.
NUHÇIXAN xəbər verir ki, Niderlandın TTF habında qazın fyuçers qiyməti 2,4 faiz artaraq meqavat-saat üçün 90,14 avroya çatıb. Bu, 2022-ci ilin dekabr ayından bəri ən yüksək səviyyədir. Hazırkı qiymət ABŞ-İran münaqişəsindən əvvəlki səviyyədən təxminən üç dəfə çoxdur.
Ekspertlərin fikrincə, qiymətin davamlı artması Avropanın qışın ən qızğın istilik mövsümünə qədəm qoyması ilə yeni enerji böhranı təhlükəsi yaradıb. Qiymətlər son enerji böhranının pik səviyyələrindən xeyli aşağıda qalsa da, bu son artım istehlakçılara və sənayeyə təzyiq göstərir. Hökumətlər büdcələrin məhdudluğu və yüksək borclanma xərcləri səbəbindən yeni mərhələsinə başlamaq istəmir, bu günə qədərki qiymət məhdudiyyətlərinə və vergi güzəştlərinə qayıtmaqdan çəkinirlər. Asiyada mayeləşdirilmiş təbii qaza (LNG) tələbat soyuq havaların yaxınlaşması ilə daha gərgin tender müharibəsi üçün zəmin yaradır.
Bundan başqa, Hörmüz boğazında tanker hücumlarının artması və regional gərginliyin artması LNG təchizatının təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqları artırır.
Qiymətlərə təsir edən digər amil, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə Avropada təbii qaz anbarlarının doluluq nisbətinin gözləniləndən aşağı olmasıdır. Qış aylarının yaxınlaşması ilə istehlakın artacağı gözlənildiyindən, mövcud ehtiyatların qış tələbatını ödəmək qabiliyyəti ilə bağlı narahatlıqlar da qiymət təzyiqini artırır. Hazırda Avropadakı qaz anbarları təxminən 74,58 faiz doludur. Bu, 2009-cu ildən bəri ən aşağı səviyyədir, eyni zamanda, ötən ilin eyni dövründəki 85 faizlik göstəricidən xeyli aşağıdır.
Hörmüz boğazında dəniz nəqliyyatında baş verən fasilələr Avropanın təbii qaz ehtiyatlarını doldurmasını çətinləşdirir, Yaxın Şərqdən mayeləşdirilmiş təbii qaz tədarükünün azalması isə qlobal bazardakı gərginliyi daha da dərinləşdirir.
Hörmüz boğazındakı fasilələr səbəbindən LNG axınları ABŞ-İran müharibəsindən əvvəlki səviyyələrdən 80 faiz aşağıdır.