Prezident İlham Əliyevin Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula Fon der Lyayenin Azərbaycana səfəri zamanı verdiyi bəyanat: Azərbaycan–Avropa İttifaqı münasibətlərində yeni mərhələ
2026-cı il iyulun 1-də Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula Fon der Lyayenin Azərbaycana səfəri Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında münasibətlərin inkişafında mühüm siyasi hadisə kimi yadda qalmışdır. Səfər çərçivəsində keçirilən yüksək səviyyəli görüşlər, aparılan müzakirələr və mətbuata verilən birgə bəyanatlar tərəflərin strateji əməkdaşlığının daha da dərinləşdirilməsi istiqamətində qarşılıqlı siyasi iradəsini bir daha nümayiş etdirmişdir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin mətbuata verdiyi geniş bəyanat isə ölkəmizin Avropa ilə əməkdaşlıq siyasətinin əsas prioritetlərini, regional və qlobal proseslərdə Azərbaycanın artan rolunu, eləcə də gələcək əməkdaşlıq istiqamətlərini əhatə edən mühüm siyasi sənəd xarakteri daşımışdır.
Prezident İlham Əliyev çıxışında vurğulamışdır ki, Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında əlaqələr uzun illər ərzində qarşılıqlı etimad, hörmət və bərabərhüquqlu tərəfdaşlıq prinsipləri əsasında inkişaf etmişdir. Bu münasibətlər yalnız iqtisadi və enerji sahələrini deyil, həm də nəqliyyat, rəqəmsal inkişaf, ətraf mühitin qorunması, investisiya, innovasiya və humanitar əməkdaşlıq kimi müxtəlif istiqamətləri əhatə edir. Dövlət başçısı qeyd etmişdir ki, mövcud əməkdaşlıq modeli tərəflərin qarşılıqlı maraqlarına cavab verir və gələcəkdə daha genişmiqyaslı layihələrin həyata keçirilməsi üçün əlverişli zəmin yaradır.
Çıxışın əsas istiqamətlərindən biri enerji təhlükəsizliyi olmuşdur. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın uzun illərdir Avropanın etibarlı enerji tərəfdaşı kimi fəaliyyət göstərdiyini xüsusi vurğulamışdır. O bildirmişdir ki, ölkəmizin həyata keçirdiyi strateji enerji layihələri Avropa qitəsinin enerji təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsində mühüm rol oynayır. Azərbaycanın zəngin təbii qaz ehtiyatları, müasir enerji infrastrukturu və beynəlxalq əməkdaşlıq təcrübəsi Avropa bazarının enerji təminatında mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Dövlət başçısı xüsusilə Cənub Qaz Dəhlizinin uğurlu fəaliyyətini diqqətə çatdıraraq qeyd etmişdir ki, bu layihə artıq öz effektivliyini tam sübut etmişdir. Layihənin iştirakçısı olan dövlətlər arasında qarşılıqlı etimadın formalaşması və uzunmüddətli əməkdaşlıq münasibətlərinin inkişafı regionun enerji xəritəsini dəyişdirən mühüm amillərdən biridir. Prezident Azərbaycanın qaz ixracının coğrafiyasının genişləndiyini, Avropada Azərbaycan qazına olan tələbatın davamlı şəkildə artdığını və gələcəkdə ixrac həcmlərinin daha da artırılması üçün yeni imkanların mövcud olduğunu bildirmişdir.
Prezident İlham Əliyev çıxışında yaşıl enerji sahəsində həyata keçirilən islahatlara da geniş yer ayırmışdır. O vurğulamışdır ki, Azərbaycan yalnız karbohidrogen ehtiyatları ilə deyil, eyni zamanda zəngin bərpa olunan enerji potensialı ilə də seçilir. Xəzər dənizinin böyük külək enerjisi ehtiyatları, ölkənin günəş enerjisi imkanları və həyata keçirilən iri investisiya layihələri Azərbaycanın yaxın illərdə regionun yaşıl enerji mərkəzlərindən birinə çevriləcəyini göstərir. Dövlət başçısı qeyd etmişdir ki, yaşıl enerjinin Avropaya ixracı istiqamətində həyata keçirilən layihələr həm Azərbaycanın, həm də Avropa İttifaqının enerji strategiyasına mühüm töhfə verəcəkdir.
Bəyanatda iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi məsələləri də xüsusi diqqət mərkəzində olmuşdur. Prezident İlham Əliyev vurğulamışdır ki, Azərbaycan investisiya mühitinin yaxşılaşdırılması, biznes fəaliyyətinin genişləndirilməsi və sahibkarlığın inkişafı istiqamətində mühüm addımlar atır. Avropa şirkətlərinin Azərbaycanda uğurla fəaliyyət göstərməsi ölkədə yaradılmış əlverişli biznes mühitinin göstəricisidir. Dövlət başçısı qarşılıqlı investisiyaların artırılması, yeni sənaye layihələrinin həyata keçirilməsi, rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafı və yüksək texnologiyalar sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsinin xüsusi əhəmiyyət daşıdığını qeyd etmişdir.
Prezident çıxışında Azərbaycanın beynəlxalq nəqliyyat-logistika mərkəzi kimi mövqeyinin getdikcə möhkəmləndiyini də diqqətə çatdırmışdır. O bildirmişdir ki, son illərdə ölkədə həyata keçirilən iri infrastruktur layihələri, müasir avtomobil yolları, dəmir yolları, hava limanları və dəniz limanı Azərbaycanın qlobal yükdaşımalarında mühüm rolunu daha da artırmışdır. Xüsusilə Orta Dəhlizin beynəlxalq ticarətdə əhəmiyyətinin artması Azərbaycanın Şərqlə Qərb arasında etibarlı tranzit ölkəsi kimi mövqeyini daha da gücləndirmişdir. Prezident qeyd etmişdir ki, bu marşrut təkcə iqtisadi deyil, həm də geosiyasi baxımdan mühüm əhəmiyyət daşıyır və Avropa ilə Asiya arasında əlaqələrin genişlənməsinə ciddi töhfə verir.
Dövlət başçısı regional təhlükəsizlik və sülh məsələlərinə də toxunaraq bildirmişdir ki, Cənubi Qafqazda davamlı sülhün təmin olunması Azərbaycanın xarici siyasətinin əsas prioritetlərindən biridir. O vurğulamışdır ki, regionda sabitliyin möhkəmlənməsi iqtisadi inkişafın sürətlənməsi, beynəlxalq layihələrin genişlənməsi və xalqlar arasında əməkdaşlığın güclənməsi üçün vacib şərtdir. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə əsaslanan mövqeyini bir daha ifadə edərək, qarşılıqlı hörmət və konstruktiv dialoqun regionun gələcəyi üçün əsas yol olduğunu qeyd etmişdir.
Prezident İlham Əliyev çıxışında rəqəmsal transformasiya, innovasiya və müasir texnologiyaların tətbiqinin də Azərbaycan–Avropa İttifaqı əməkdaşlığının yeni istiqamətlərindən biri olduğunu vurğulamışdır. O qeyd etmişdir ki, rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafı, kibertəhlükəsizlik, süni intellekt texnologiyalarının tətbiqi və innovasiya ekosisteminin genişləndirilməsi gələcək əməkdaşlıq üçün böyük potensiala malikdir. Bu sahələrdə həyata keçiriləcək birgə layihələr hər iki tərəfin iqtisadi inkişafına mühüm töhfələr verə bilər.
Humanitar əməkdaşlıq, təhsil, elm və mədəniyyət sahələrində əlaqələrin inkişafı da bəyanatda mühüm yer tutmuşdur. Dövlət başçısı xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanın möhkəmləndirilməsində təhsil proqramlarının, akademik mübadilələrin, elmi əməkdaşlığın və mədəni layihələrin rolunu xüsusi qeyd etmişdir. Bu istiqamətlər üzrə əlaqələrin genişləndirilməsi Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında münasibətlərin daha da dərinləşməsinə xidmət edəcəkdir.
Prezident İlham Əliyev çıxışının sonunda Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında qarşılıqlı faydalı əməkdaşlığın bundan sonra da bütün istiqamətlər üzrə uğurla inkişaf edəcəyinə əminliyini ifadə etmişdir. O vurğulamışdır ki, enerji, nəqliyyat, yaşıl iqtisadiyyat, rəqəmsal inkişaf, investisiya, innovasiya və digər strateji sahələrdə həyata keçiriləcək yeni layihələr tərəflərin ümumi maraqlarına xidmət edəcək, regional sabitliyin və iqtisadi rifahın möhkəmlənməsinə mühüm töhfə verəcəkdir.
Bütövlükdə, Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula Fon der Lyayenin Azərbaycana səfəri və Prezident İlham Əliyevin bu səfər zamanı verdiyi bəyanat Azərbaycan–Avropa İttifaqı münasibətlərinin keyfiyyətcə yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirmişdir. Səfər çərçivəsində səsləndirilən fikirlər və müəyyənləşdirilən əməkdaşlıq istiqamətləri göstərir ki, qarşılıqlı etimad və strateji tərəfdaşlıq prinsiplərinə əsaslanan münasibətlər gələcək illərdə daha da möhkəmlənəcək, Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında siyasi dialoq, iqtisadi əməkdaşlıq və regional təhlükəsizlik sahələrində əlaqələr yeni məzmun qazanacaqdır. Bu baxımdan, 1 iyul 2026-cı il tarixli səfər təkcə diplomatik hadisə deyil, həm də Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyinin möhkəmlənməsini və Avropa ilə strateji əməkdaşlığının genişlənməsini əks etdirən mühüm siyasi mərhələ kimi qiymətləndirilə bilər.
Mahir İsmayılov
Ali Məclisin deputatı